การพัฒนาแบบวัดทักษะการคิดเชิงค านวณในรูปแบบเชิงสถานการณ์แบบออนไลน์

Abstract

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ ได้แก่ (1) เพื่อพัฒนาแบบวัดทักษะการคิดเชิงค านวณ ในรูปแบบเชิงสถานการณ์แบบออนไลน์ ส าหรับนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนต้น (2) เพื่อตรวจสอบ คุณสมบัติทางจิตมิติของแบบวัด ภายใต้กรอบทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิมและทฤษฎีการตอบสนอง ข้อสอบ และ (3) เพื่อสร้างเกณฑ์ปกติของแบบวัดส าหรับนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนต้นในกรุงเทพ มหานคร การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา ด าเนินการ 3 ขั้นตอน ได้แก่ การพัฒนาแบบวัดทักษะ การคิดเชิงค านวณในรูปแบบเชิงสถานการณ์แบบออนไลน์ การตรวจสอบคุณสมบัติทางจิตมิติของแบบวัด และการสร้างเกณฑ์ปกติของแบบวัด กลุ่มตัวอย่างคัดเลือกแบบเจาะจง แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มทดลอง ใช้ จ านวน 150 คน และกลุ่มเก็บข้อมูลหลัก จ านวน 1,265 คน ซึ่งเป็นนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ในกรุงเทพมหานคร เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบวัดทักษะการคิดเชิงค านวณในรูปแบบเชิง สถานการณ์แบบออนไลน์ การวิเคราะห์ข้อมูลประกอบด้วยสถิติบรรยาย การวิเคราะห์คุณภาพรายข้อ ตามทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน การวิเคราะห์ตามทฤษฎีการ ตอบสนองข้อสอบภายใต้โมเดล 2 พารามิเตอร์ และการสร้างเกณฑ์ปกติ ผลการวิจัยพบว่า แบบวัดทักษะการคิดเชิงค านวณในรูปแบบเชิงสถานการณ์แบบออนไลน์ ฉบับสมบูรณ์จ านวน 40 ข้อ จาก 10 สถานการณ์ ครอบคลุมองค์ประกอบของทักษะการคิดเชิง ค านวณ 4 ด้าน ได้แก่ การแบ่งย่อยปัญหา การพิจารณารูปแบบ การคิดเชิงนามธรรม และการ ออกแบบอัลกอริทึม ด้านละ 10 ข้อ โดยใช้การให้คะแนนแบบทวิภาค แบบวัดพัฒนาจากฉบับร่าง 80 ข้อ ซึ่งผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้เชี่ยวชาญ 7 คน มีค่าดัชนีความสอดคล้องอยู่ในช่วง 0.57 ถึง 1.00 ผ่านเกณฑ์การยอมรับทุกข้อ ประการที่สอง แบบวัดมีคุณสมบัติทางจิตมิติเป็นไปตามเกณฑ์ที่ก าหนดทุกด้าน ภายใต้ ทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม ค่าความยากของข้อค าถามอยู่ในช่วง 0.37 ถึง 0.81 ค่าอ านาจจ าแนกง อยู่ในช่วง 0.26 ถึง 0.65 และค่าความเชื่อมั่น KR-20 เท่ากับ 0.84 จากกลุ่มทดลองใช้ และเท่ากับ 0.93 จากกลุ่มเก็บข้อมูลหลัก ภายใต้ทฤษฎีการตอบสนองข้อสอบ ข้อมูลสอดคล้องกับข้อตกลง เบื้องต้นด้านความเป็นเอกมิติและความเป็นอิสระเฉพาะที่ โดยโมเดล 2 พารามิเตอร์มีความเหมาะสม กับข้อมูลมากกว่าโมเดล 1 พารามิเตอร์ ค่าพารามิเตอร์อ านาจจ าแนกของข้อสอบอยู่ระหว่าง 0.629 ถึง 3.367 ค่าพารามิเตอร์ความยากอยู่ระหว่าง −1.161 ถึง 0.716 และฟังก์ชันสารสนเทศของแบบวัด มีค่าสูงสุดที่ระดับความสามารถ θ ≈ −1.00 แสดงให้เห็นว่าแบบวัดมีความแม่นย าสูงในการประเมิน ผู้เรียนที่มีระดับความสามารถค่อนข้างต ่า จึงเหมาะส าหรับใช้คัดกรองนักเรียนที่ต้องการการส่งเสริม และพัฒนาเพิ่มเติม ประการสุดท้าย เกณฑ์ปกติของแบบวัดประกอบด้วยล าดับเปอร์เซ็นไทล์และคะแนนทีปกติ พร้อมเกณฑ์การแปลผล 3 ระดับ ได้แก่ ระดับต ่ากว่าเกณฑ์ปกติ (คะแนนดิบ 5–12 คะแนน) ระดับอยู่ ในเกณฑ์ปกติ (คะแนนดิบ 13–35 คะแนน) และระดับสูงกว่าเกณฑ์ปกติ (คะแนนดิบ 36–40 คะแนน) เมื่อจ าแนกนักเรียนตามเกณฑ์ดังกล่าว พบว่าการกระจายของคะแนนสอดคล้องกับการแจกแจงปกติ