แนวทางการจัดการเรียนรู้สืบสอบแบบแนะนำเน้นกระบวนการ เรื่อง ระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อม เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และการคิดแก้ปัญหา สำหรับผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3

Abstract

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการจัดการเรียนรู้สืบสอบแบบแนะนำเน้น กระบวนการ เรื่อง ระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อมเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และ การคิดแก้ปัญหาของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โดยการดำเนินการวิจัยตามกระบวนการวิจัย เชิงปฏิบัติการ 3 วงจรปฏิบัติการ กลุ่มเป้าหมาย คือ นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนขยาย โอกาสขนาดกลางแห่งหนึ่งในจังหวัดอุตรดิตถ์ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ แผนการ จัดการเรียนรู้ แบบสะท้อนผลการจัดการเรียนรู้ ใบกิจกรรม และแบบวัดทักษะการคิดอย่างมี วิจารณญาณและการคิดแก้ปัญหา การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์เนื้อหาและการตรวจสอบแบบ สามเส้า ผลการวิจัยพบว่า แนวทางการจัดการเรียนรู้สืบสอบแบบแนะนำเน้นกระบวนการเพื่อส่งเสริม ทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณและคิดแก้ปัญหาควรมีลักษณะดังนี้ ครูกำหนดประเด็นปัญหาที่มีการ เชื่อมโยงสาระสำคัญของเนื้อหากับปัญหาที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวันให้แก่นักเรียน โดยนักเรียนจะมี การศึกษาสาระสำคัญผ่านกระบวนการกลุ่ม มีการสร้างกลวิธีในการแก้ปัญหา กำหนดบทบาทหน้าที่ และมีการบริหารจัดการกระบวนการทำงานด้วยตัวเอง รวมถึงตรวจสอบสาระสำคัญของเนื้อหาด้วย ตนเอง จากการอภิปรายหลักฐานเชิงประจักษ์ ภายใต้การอำนวยความสะดวกโดยครูผู้สอน นอกจากนี้ พบว่าหลังการจัดการเรียนรู้ครบทั้ง 3 วงจรปฏิบัติการ นักเรียนส่วนใหญ่มีทักษะการคิดอย่างมี วิจารณญาณและคิดแก้ปัญหาในแสดงองค์ประกอบที่ 1 การทำความเข้าใจได้สูงที่สุด และ องค์ประกอบที่ 9 การตรวจสอบและการสะท้อนการดำเนินการได้ต่ำสุ